maandag in week 10 door het jaar

Hij waakt over je leven

Tekst overweging: Ricky Rieter

Beste vrienden, vandaag springt er uit de liturgische teksten onder andere het thema waakzaamheid uit. Wij weten allemaal dat het woord waken in onze levens regelmatig voorkomt: waken bij zieken, waken om in de juiste richting te gaan, waken over onze kinderen en over veiligheid, gezondheid enzovoorts. In de Bijbel gaat het niet alleen over onze eigen waakzaamheid, maar juist vandaag vooral over het waken van de Eeuwige over ons. Dat is een perspectiefwisseling waar we misschien vruchtbaar van mogen genieten en er ons aan mogen toevertrouwen.

De eerste lezing handelt over de profeet Elia. Hij is op Gods aanwijzingen gevlucht.
Elia staat in dienst van de Heer, zo zegt hij zelf tegen koning Achab. In die functie moet hij soms dingen aankondigen of uitspreken die de koning allerminst bevallen. Bijvoorbeeld over zijn verering van de afgod Baäl.

Vandaag horen we hem zeggen: ‘Zowaar de Heer leeft, de God van Israël, in wiens dienst ik sta, de eerstkomende jaren zal er geen dauw of regen komen tenzij ik het zeg.’

De maat van de koning is nu helemaal vol. Hij ergert zich al zo lang aan deze profeet en zou hem het liefst uit de weg ruimen. Zijn vrouw Izebel is het daar helemaal mee eens.

Elia voelt dit al lang, maar in dienst van de Heer zegt hij wat hij zeggen moet. Gelukkig is de Heer zelf er ook nog om een stokje te steken voor de plannen van de koning:

De Heer richtte zich tot Elia met de woorden: Ga weg van hier. Ga naar het oosten en zoek een schuilplaats in het Keritdal aan de overkant van de Jordaan. Drinken kun je uit de rivier, en Ik heb de raven opgedragen je daar van voedsel te voorzien.

Zo gebeurt het. Wat een zorgzame waakzaamheid en nabijheid toont God hier voor zijn trouwe dienaar! Zelfs raven worden ingeschakeld voor vlees en brood!

Misschien hebben wijzelf ook wel eens ondervonden dat wij op moeilijke momenten geleid werden, of toevallig iemand ontmoetten die ons zo nabij was dat we een andere weg ontdekten die beter was: hulp zonder erom gevraagd te hebben. Vanuit ‘den Hoge’?

In het evangelie volgens Matteüs horen we hoe Jezus zijn leerlingen onderricht geeft in woorden over de bergrede.
Matteüs ziet Jezus als tweede Mozes, dus gaat Hij ook de berg op. Wat Jezus vertelt is tamelijk nieuw. Het betreft de omgekeerde waarden van hetgeen de leerlingen, en ook wij, soms zo belangrijk vinden. Bij Matteüs gaat het, kort samengevat, over de innerlijke beleving en het leren aanvoelen van de omkering van waarden. Namelijk dat het levensgeluk juist niet zit in grootheid en macht, rijkdom en investeren in bezit, ons gezonde verstand, onze (gewaande) plek op de maatschappelijke ladder, enzovoorts.

Op een van mijn pelgrimstochten kwam ik in een Frans dorpje wat er heel feestelijk uitzag. Op straat liepen kinderen van een jaar of zes, met feestelijke kleertjes aan. Ze zouden de eerste communie doen die dag. Ik liep met hen mee de kerk in.

De evangelielezing ging over de bergrede van Matteüs. Ik las de woorden opnieuw en probeerde te begrijpen wat er stond. Dat was al moeilijk genoeg voor een volwassene, maar vanuit de optie van een kind van zes, wat zich feestelijk voelt, kon ik de keuze werkelijk niet volgen: treurnis, honger en dorst, vervolging? Om daar nu gelukkig van te worden? Het zijn wel vreemde woorden om te zeggen waar de kindertjes op deze dag zo gelukkig van zouden kunnen worden. Ze zullen dat ook niet geprobeerd hebben, te vol van het feest. Ja, het ging wel over gelukkig worden, dat sprak hen wel aan, maar hóe dat gebeurde, ging aan hen vast helemaal voorbij. Daar konden ze nog wel een heel leven voor nodig hebben. Nu drong alleen het ‘gelukkig worden’ tot hen door. En ze waren ook gelukkig op deze dag waarop ze voor de eerste keer te communie gingen. Een moeilijk woord, wat betekende het eigenlijk? Vooral dat ze Jezus mochten ontvangen in hun binnenste. Jezus met wie ze stilletjes konden praten. Hij zou dicht bij hen blijven, ook als ze een keer verdriet hadden of boos waren. Een Vriend voor altijd.  Daarom alleen maar vreugde vandaag op dit grote feest. Een feest dat thuis nog door zou gaan in een versierde kamer. En natuurlijk met lekkere dingen, en veel bezoek, met cadeautjes.
De voorganger zal zeker niet gesproken hebben over armoede, honger, dorst, vervolging, maar aangesloten hebben bij dat geluksgevoel wat zo voelbaar was in de hele kerk en in de kinderen. Hij zal verteld hebben dat ze nu een Vriend hebben die altijd heel dicht bij hen is. Een Vriend die altijd thuis is, en alles begrijpt en hen echt gelukkig kan maken. Een wakende  vriend.

Van de kinderen nu naar onze eigen levens. Als we de bergrede in zijn volheid proberen te volgen, dan gaat het over wat je gelukkig kan maken. Samengevat: het omkeren van de waarden die je in je levensverwachting graag ziet. Een omkering. Blijkbaar kende Jezus het wel en wee van mensen. Bijna iedereen heeft wel iets te verstouwen. Jezus legt uit dat juist het ‘moeilijke’ in hun leven een bron kan worden van geluk, als ze dit leren hanteren, vanuit kracht die hen gegeven zal worden. Armoede, verdriet, honger, dorst, onrecht, vervolging, zullen nooit het laatste woord hebben. Sterker nog: Dat het leven vanuit welke situatie ook, de mogelijkheid in zich draagt om juist daar je verbinding in te vinden met de wakende God die niemand het kwade gunt, maar je wel met liefde volgt. Wij zijn altijd geroepen om pelgrims van hoop te zijn. Het echte geluk ligt niet allereerst op de plaatsen waar wij het zoeken. We zijn misschien geneigd om zelf ons geluk te organiseren, vaak door uiterlijke dingen, maar eerlijk is eerlijk. Soms valt het tegen. Wat maakt ons ten diepste gelukkig? Als we nu op zouden schrijven wat ons gelukkig maakt, dan kunnen er veel verschillende antwoorden gegeven worden.

De vraag kan veel in ons oproepen. Misschien kunnen we er individueel mee aan de slag gaan. En al doende leren dat onze eigen antwoorden veel nuances hebben die zowel met uiterlijk, als innerlijk geluk te maken hebben. Soms gecombineerd, soms alleen maar uiterlijk, andere keren mogen we raken aan het diepere geluk van de ziel. Het kan een grondhouding worden die te maken heeft met de relatie met de Bron van je leven, de liefhebbende God die waakt over ons en over ieder mens.
Dit onder welke omstandigheden we ook zijn. We mogen uitgaan van Zijn liefde die niet afhankelijk is van de uiterlijke zaken. Je verbinden in liefde met Hem, daar kan een rust vanuit gaan en een eenwording met Hem uit voortkomen, geleidelijk steeds meer. Hij heeft ons lief en bewaakt ons, we zijn veilig in Hem, op een wijze die niemand anders ons zo totaal geven kan. Zijn waakzame aanwezigheid is als een licht in onze nachten. Hij is er altijd voor ons met zijn grenzeloze Liefde. Hij reist met ons mee en geeft ons de rust en het diepe geluk wat ontspringt uit de bron die Hijzelf is. Hij is bij ons vanaf onze ontvangenis. Hij begeleidt ons een leven lang met zijn hartelijke liefde en oprechte eeuwigdurende waakzaamheid. Hij leert ons dat het lijden niet het laatste is. Hij heeft er met zijn leven, sterven en verrijzen van getuigd. Hij die altijd meegaat op onze pelgrimswegen.

Wij mogen een lied zingen van hoop en zekerheid, dankzij zijn Woord.

Laten we bidden met woorden uit psalm 121:

Ik sla mijn ogen op naar de bergen.
Van waar komt mijn hulp?
Mijn hulp komt van de Heer,
die hemel en aarde gemaakt heeft.

Hij zal je voet niet laten wankelen,
Hij zal niet sluimeren, je wachter.
Nee, Hij sluimert niet,
Hij slaapt niet,
de wachter van Israël.

De Heer is je wachter,
de Heer is je schaduw
aan je rechterhand:

Overdag kan de zon je niet steken,
bij nacht de maan je niet schaden.

De Heer behoedt je voor alle kwaad,
Hij waakt over je leven,
de Heer houdt de wacht
over je gaan en je komen
van nu tot in eeuwigheid. Amen

Dierbare vrienden, neem dit pelgrimslied met je mee door de pelgrimstocht van je leven, vandaag en alle dagen.
Ricky

---

Suggesties voor onderweg

Waar zoek je je geluk? Hoe ga je om met de schijnbare tegenstrijdigheid van de beloften die Jezus doet in de bergrede? Zijn bergrede is een onderricht aan de leerlingen. ‘Wij zijn ook leerlingen van Hem.

Groeien we innerlijk bij het mediteren over Bijbelwoorden? Vernieuwt of verdiept het je geloof, of leren we andere accenten te leggen? Wordt het leven juist lichter? Ervaar je dat Hij , die altijd over je waakt, met je meegaat?