dinsdag in week 14 door het jaar

De verborgen oogst

Tekst overweging: Kris

De afgelopen weken hoorden we in het Matteüsevangelie hoe Jezus, na de Bergrede, door Galilea trok. Overal waar Hij kwam, genas Hij zieken, gaf Hij blinden het zicht terug, bevrijdde Hij mensen van kwade machten en schonk Hij nieuw leven. Zijn woorden werden zichtbaar in zijn daden. In Hem brak Gods Koninkrijk zichtbaar door. Vandaag bereikt dat verhaal een nieuw keerpunt. Jezus bereidt zijn leerlingen voor op hun zending. Hij wil dat zij zijn werk zullen voortzetten. Daarom spreekt Hij met hen over de oogst.

"De oogst is groot, maar er zijn weinig arbeiders."

Wij horen dat beeld misschien spontaan als een oproep om te bidden om meer priesters en religieuzen. Dat is zeker niet verkeerd. Maar in de eerste plaats bedoelt Jezus iets anders. Hij kijkt naar de mensen rondom zich. Matteüs vertelt dat Hij diep met hen begaan is, omdat zij "uitgeput en hulpeloos waren als schapen zonder herder". En precies terwijl Hij naar die menigte kijkt, spreekt Hij over de oogst. De oogst bestaat niet uit de velden, maar uit de mensen zelf.

Voor een Joodse toehoorder was dit een veelzeggend beeld. In het Oude Testament verwees de oogst vaak naar het ogenblik waarop God zijn volk verzamelde en zijn heil voltooid zou worden. Jezus nam dat vertrouwde beeld over, maar gaf het een nieuwe kleur. De tijd van Gods koninkrijk was aangebroken. De mensen waren als rijp graan dat wachtte om verzameld te worden. En dan ging het hier niet over mensen die een zekere vorm van volmaaktheid bereikt hadden, maar over mensen wier hart openstond voor Gods genade, een ontvankelijkheid die onder Jezus' verkondiging in de Bergrede en door de vele genezingen die daarop volgden steeds verder groeide.
De rijpheid van de oogst was dus geen morele volmaaktheid, maar een geestelijke ontvankelijkheid. Juist de mensen die uitgeput waren, zoekend leefden en verlangden naar hoop, genezing of vergeving, waren in Gods ogen "rijp". Jezus zag niet eerst hun tekorten, maar hun verlangen. Zijn blik werd niet bepaald door oordeel, maar door ontferming.

Ook vandaag zien we grote mensenmassa's samenkomen. In sportstadions tijdens het WK voetbal, op de weide van Werchter en andere muziekfestivals, bij politieke bijeenkomsten, tijdens nationale herdenkingen, of wanneer paus Leo apostolische reizen maakt of de gelovigen toespreekt op het Sint-Pietersplein in Rome.
Maar Jezus ziet niet alleen de mensen die in grote groepen samenkomen. Er zijn ook velen die onzichtbaar hun strijd leveren: de oudere die eenzaam thuis zit, de jongere die worstelt met de diepere vragen van het leven, de zieke, de rouwende, de mens die zich afvraagt waar zijn leven naartoe gaat. Jezus ziet ze allemaal.
Van buitenaf lijken al deze mensen heel verschillend. Wij hebben de neiging dit alles in te delen. Dat doet Jezus niet. Hij kijkt dieper dan de massa, dieper dan wat zichtbaar is, dieper dan de buitenkant. Achter ieder gezicht ziet Hij een mens met een eigen levensverhaal, met vreugden en zorgen, met verlangens en vragen.

Misschien, en zelfs waarschijnlijk, zijn velen zich niet bewust van een verlangen naar God. Toch ziet Jezus in ieder van hen een mens die, soms zonder het zelf te beseffen, op zoek is naar waarheid, liefde, vergeving en vrede. Misschien is dát wel de echte oogst waarover Hij spreekt.
Het Tweede Vaticaans Concilie heeft deze gedachte opgenomen en verder uitgewerkt, onder meer in de documenten Lumen Gentium en Gaudium et Spes. Daar verwoordt de Kerk dat Gods genade reeds werkzaam is in het hart van iedere mens. Zijn genade gaat altijd aan ons vooraf.
De arbeiders waartoe Jezus oproept brengen God daarom niet naar plaatsen waar Hij afwezig zou zijn; zij mogen meewerken aan wat God zelf reeds in mensen begonnen is.

Opvallend in het evangelie van vandaag is dat Jezus zijn leerlingen niet onmiddellijk aan het werk zet. Eerst zegt Hij: "Vraag de eigenaar van de oogst om arbeiders uit te zenden." Het is een uitnodiging tot gebed. Dat gold voor de leerlingen van toen, maar evenzeer voor ons vandaag: bid om arbeiders voor Gods oogst. Maar vergis je niet: het zou wel eens kunnen dat jijzelf het antwoord bent op je eigen gebed. Anders gezegd: wie bidt om arbeiders voor Gods oogst, moet bereid zijn dat God misschien juist jou roept.

In die zin mogen we het evangelie van vandaag lezen als een uitnodiging aan iedere gedoopte om, op de plaats waar hij of zij leeft, een arbeider in Gods oogst te zijn. Wij zullen waarschijnlijk geen grote menigten toespreken en al zeker geen opvallende wonderen verrichten. Wat Jezus vooral vraagt, zijn mensen die beschikbaar zijn om Gods liefde zichtbaar gestalte te geven, met oog en hart voor het diepe, vaak verborgen verlangen naar liefde, waarheid en God dat, denk ik, onze wereld van vandaag zeer sterk tekent.

Laten we bidden

Heer Jezus,
leer mij kijken met uw ogen.
Geef mij een hart dat ziet
waar mensen verlangen naar hoop,
liefde en waarheid.
Maak mij beschikbaar om,
waar U mij roept,
een eenvoudige arbeider te zijn
in uw oogst.
Amen.

Geliefde mensen, laat ons de mens achter ieder gezicht zien met de blik van Jezus.
Een vredevolle dinsdag,
kris

Om mee op weg te gaan

Misschien was jij ook een van die vele tienduizenden die de voorbije nacht zijn opgestaan om het Belgisch elftal te zien spelen op het WK. De uitslag is intussen bekend. Proficiat aan het Belgische elftal!
Maar los daarvan: hoe keek Jezus naar die massa supporters in het stadion? Heel zeker keek Hij verder dan de vreugde van die enkele Belgen daar aanwezig of de ontgoocheling van de duizenden Amerikanen. Achter ieder gezicht zag Hij een mens met een eigen levensverhaal, met vragen en verlangens, met hoop en onzekerheid, met een diep verlangen om bemind te worden en werkelijk gelukkig te zijn.
En zo kijkt Hij ook naar ieder van ons. Durven wij zijn blik van ontferming toe te laten? En hoe kijken wij zelf naar onze medemens?