zondag 15 door het jaar A

Over de akker van het hart

Nota Kris: Voor deze overweging liet ik mij in eerste instantie inspireren door een meditatie van aartsbisschop Vincenzo Paglia uit 'Het Woord van elke dag – 2026' (Otheo/Sant'Egidio). Tijdens het schrijven en verder uitwerken groeide de tekst echter uit tot een eigen overweging, met eigen accenten en aanvullingen. Uit dankbaarheid voor de oorspronkelijke inspiratie vermeld ik daarom graag deze bron.

Jezus verlaat het huis en begeeft zich naar de oever van het meer. Een grote menigte stroomt samen om naar Hem te luisteren. Omdat er zoveel mensen zijn, stapt Hij in een boot, die als een natuurlijke leerstoel dient, terwijl de menigte op de oever blijft staan. Van daaruit spreekt Jezus tot hen in gelijkenissen. Het zijn eenvoudige verhalen uit het dagelijkse leven. Ze zijn begrijpelijk voor iedereen en tegelijk rijk aan betekenis. Ze vragen geen groot verstand, maar wel een open hart dat bereid is te luisteren.

De eerste gelijkenis is die van de zaaier. We kennen haar goed, en toch blijft ze telkens opnieuw verrassen. Ze nodigt ons uit niet alleen naar de zaaier of naar het zaad te kijken, maar vooral naar de grond waarin het zaad terechtkomt.

Die grond is ons eigen leven. Zij staat voor ons hart, maar ook voor onze gedachten, onze keuzes en onze manier van leven. De vier soorten bodem die Jezus beschrijft, zijn geen vier verschillende groepen mensen. Ze zijn herkenbaar in ieder van ons. Er zijn momenten waarop ons hart gesloten is als een harde weg, waar het woord nauwelijks kan doordringen. Er zijn tijden waarin wij het evangelie met enthousiasme ontvangen, maar het onvoldoende diep laten wortelen, zodat het bij tegenslag snel verdort. Soms raakt het woord verstrikt tussen de zorgen van elke dag, de drukte van het leven of de bekoring van geld en hebzucht. Maar er zijn ook ogenblikken waarop wij goede aarde zijn: ontvankelijk, bereid om het woord te bewaren, het langzaam te laten groeien en vrucht te laten dragen.

De gelijkenis is een uitnodiging om God de ruimte te geven in ons hart en ons leven. Wanneer wij ons voor Hem openen, kan zijn genade steeds dieper in ons doordringen. Dat is een bron van vreugde, maar niet altijd zonder strijd. Wie een akker bewerkt, weet dat de grond eerst wordt omgewoeld. Zo werkt ook Gods genade. Zij woelt de kluiten om, verwijdert de stenen en roeit de distels uit, zodat zijn woord kan ontkiemen en groeien. Die omvorming kan soms pijn doen, omdat God alles wil losmaken wat de liefde in de weg staat. Maar het is geen pijn die verwondt om te breken; het is een pijn die geneest en nieuw leven wekt. Johannes van het Kruis spreekt hierover in zijn Levende vlam van Liefde als over de 'wonde van liefde': een genadige wonde waardoor God de mens steeds dieper naar zich toe trekt.

Gods genade dringt zich nooit op, maar zij geeft ook nooit op. Zij blijft geduldig, volhardend en liefdevol aan het werk. Steeds opnieuw spreekt God ons aan en nodigt Hij ons uit. Zoals we lezen in het boek Openbaring: 'Zie, Ik sta aan de deur en Ik klop. Als iemand mijn stem hoort en de deur opent, zal Ik bij hem binnenkomen en maaltijd met hem houden en hij met Mij' (Openb. 3,20). God forceert de deur van ons hart niet, maar Hij houdt ook niet op te kloppen. Zijn liefde is te groot om zich onverschillig neer te leggen bij onze geslotenheid. Hij blijft zoeken, roepen en uitnodigen, omdat Hij verlangt naar gemeenschap met de mens die Hij liefheeft.

Opvallend is ook de gulheid van de zaaier. Hij zaait niet alleen op de vruchtbare grond, maar overal. Zelfs waar de kans op succes klein lijkt, houdt hij niets achter. Dat is geen verkwisting, maar een teken van Gods onbegrensde liefde. Niemand wordt op voorhand afgeschreven. Niemand is uitgesloten van de verkondiging van het evangelie. Zoals Johannes de Doper zegt: 'God kan uit deze stenen kinderen van Abraham verwekken' (Mt. 3,9). Waar wij misschien alleen dorheid zien, ziet God nog altijd mogelijkheden tot nieuw leven. En daarom is Hij gul.

Ook van belang: Gods werk eindigt niet bij het zaaien in ons hart. Wie het woord ontvangt wordt zelf geroepen om zaaier te worden. De leerling wordt gezonden om het evangelie verder uit te dragen: met woorden en door een leven dat getuigt van geloof, hoop en liefde. Zo zet God zijn zaaiwerk voort door mensen die zich door zijn woord laten vormen.

Jezus verzwijgt niet dat je bij het zaaien van Gods woord weerstand zult ontmoeten. Wie zaait, botst onvermijdelijk op menselijk onvermogen, op onverschilligheid en soms ook op echte weerstand. Dit alles hoeft ons niet te ontmoedigen. Met gezond verstand en een diep vertrouwen in Gods werkzaamheid mogen wij blijven zaaien. Om dan, zoals de boer in een andere gelijkenis van Jezus, te gaan slapen (Mc. 4,26-29). Wij hoeven de groei niet te beheersen of te forceren. Gods woord draagt een eigen levenskracht in zich. Onze roeping is trouw te blijven zaaien; de vrucht mogen wij in Gods handen leggen.

Wat dit evangelie ons leert, is dat God overvloedig zaait, met een oneindig geduld en zonder iemand op voorhand af te schrijven. Hij kijkt niet eerst naar de kansen op succes, maar naar de waarde van iedere mens. Hij blijft geloven in de kracht van zijn woord, ook wanneer de vrucht nog lang onzichtbaar blijft. Diezelfde hoop mag ook ons bezielen. Gods woord keert nooit vruchteloos terug, zoals de eerste lezing ons leert. Waar Gods woord een open hart ontmoet, wekt het leven, hoop en liefde. Altijd op zijn tijd, altijd op Gods wijze.

Laten we bidden

Heer,
U blijft zaaien,
ook wanneer mijn hart gesloten is.
U blijft aankloppen,
ook wanneer ik aarzel om open te doen.
Geef mij de moed
uw stem te herkennen,
uw liefde toe te laten
en mij door U te laten omvormen.
Amen.

Geliefde mensen, laten wij dankbaar zijn voor al het goede dat God in ons leven blijft zaaien, en het met vertrouwen laten groeien.
Een mooie zondag.
kris

---

Om mee op weg te gaan

God blijft ook in jouw leven zaaien. Is de aarde van je hart vruchtbare grond waarin zijn woord kan gedijen? Of herken je iets van de hindernissen waarop het evangelie van vandaag ons wijst? Laten we het stille gebed omarmen, waar de heilige Geest van binnenuit de akker van ons hart bewerkt en omvormt tot een plaats waar de Heer ten diepste welkom is. Laten we Hem de ruimte geven, zodat Hij ook ons steeds meer kan omvormen naar het beeld van zijn liefde.