vrijdag in week 4 door het jaar

Wanneer het geweten niet wordt gevolgd

Deze overweging is geïnspireerd door een tekst van J. Bots sj.

Jezus is niet als een storm, niet als een aardbeving, niet als een vuur. Hij is zacht en stil als een bries, het stille suizelen van een bries (1 Kon 19,12). Zo is Hij aanwezig, ook in de eucharistie: stil, zonder uiterlijk vertoon, om dieper door te dringen, om zich te verenigen tot in de diepste lagen van ons hart.

Zachtheid heeft een eigen kracht. Zij stoot niet af, maar vindt een weg naar binnen. Zacht is de hand waarmee Jezus geneest, zacht is zijn stem. Hij verheft zijn stem niet om de walmende pit niet uit te doven en het geknakte riet niet te breken (Jes 42,3; Mt 12,20). Zo openbaart God zich: niet overweldigend, maar nabij, met een stem die ruimte laat en uitnodigt.

Die zachte stem klinkt ook in het geweten van de mens. Zelfs in het geweten van Herodes. In de evangelische traditie wordt hij getekend als een man met macht, maar zonder innerlijke vrijheid, heen en weer geslingerd door tegenstrijdige verlangens. Zijn geweten is niet ongevoelig, maar wel verward en verzwakt. Toch is er bij hem nog ontvankelijkheid. Hij had ontzag voor Johannes de Doper, en telkens wanneer hij naar hem luisterde, werd hij geraakt tot in zijn binnenste.

Herodes wist dat Herodias Johannes’ dood zocht en hij probeerde hem te beschermen. Hij voelde aan wat rechtvaardig was, maar zijn leven bleef verdeeld. Hij wilde het goede, maar kwam er niet toe het te doen. Die innerlijke verdeeldheid maakt hem onheel, niet tot heilige gegroeid, vastgelopen tussen inzicht en daad.

In die breuklijn krijgen enkele ondeugden de overhand. Een ongeordende liefde, grootspraak die door drank nog wordt versterkt, een behoefte aan aanzien die hem gevangen houdt in zijn eigen woorden. Wat licht begon, wordt zwaar. Uit vrees om gezichtsverlies te lijden tegenover zijn tafelgenoten, laat hij het gebeuren. Zo groeit het kwaad niet plots, maar sluipend, wanneer kleine weerstanden niet meer gecorrigeerd worden.

Het evangelie laat zien hoe een mens die blijft luisteren naar zijn geweten, maar er niet naar handelt, uiteindelijk zijn gevoeligheid verliest. Het kleine dat men laat bestaan, kan het grote mogelijk maken. Daarom is aandacht voor het kleine zo wezenlijk. Voor die zachte stem die waarschuwt, uitnodigt en richting wijst. Niet uit angst, maar uit liefde.

Uit liefde voor God, die ons het leven toevertrouwt. Uit liefde voor elkaar, omdat onze keuzes nooit alleen onszelf raken. En uit liefde voor wat God voorheeft met ieder van ons en met de hele mensheid: een leven dat gaandeweg heel wordt, gedragen door genade, gevoed door trouw, en open voor de stille stem die blijft spreken.

Laten we bidden

Goede God,
U kent mijn kwetsbaarheid
en mijn verlangen.
Blijf mij aanspreken,
ook wanneer ik aarzel.
Versterk wat in mij gericht is op U.
En maak mij beschikbaar
voor wat U van mij vraagt.
Door Christus, onze Heer.
Amen.

Geliefde mensen, moge in ons de gevoeligheid niet verdwijnen voor wat waar en goed is.
Een mooie vrijdag,
kris

---

Om mee op weg te gaan

Betrap je je er soms op dat je keuzes maakt tegen je geweten in? Wat doet dat met je, ten diepste? Zou het kunnen zijn dat je dan een vreugde misloopt die wortelt in het gehoor geven aan wat God van je vraagt? Bid om kracht om te leven vanuit je diepste geweten, daar waar God je richt op wat waar en goed is. Moge de Geest je daarin leiden.